Wat doet een STAK eigenlijk? Zo werkt de stichting administratiekantoor boven je (kind-)BV in 2026 en daarna

Wat is een STAK precies?

Een STAK is een stichting die aandelen van een BV in beheer neemt en daar certificaten voor uitgeeft. Daarmee wordt de juridische eigendom van de aandelen losgekoppeld van de economische rechten op die aandelen.

Juridische eigendom versus economisch belang

In de normale situatie heb je als aandeelhouder zowel stemrecht als recht op winst. Draag je de aandelen over aan een STAK, dan wordt de stichting juridisch eigenaar en oefent zij het stemrecht uit in de aandeelhoudersvergadering. In de praktijk ben jij als DGA meestal bestuurder van die stichting, zodat je de strategische beslissingen in de BV blijft bepalen.

De STAK geeft vervolgens certificaten uit. Die certificaten vertegenwoordigen het economische belang: recht op dividend en recht op waardegroei. De certificaathouders zijn bijvoorbeeld je kinderen. Zij profiteren van de economische waarde, maar hebben geen direct stemrecht op de aandelen van de BV. Precies daarmee creëer je de scheiding tussen bezit en zeggenschap.

Certificaten als bouwstenen voor je structuur

In de administratie van de STAK wordt vastgelegd wie hoeveel certificaten heeft en welke rechten daarbij horen. De BV keert dividend uit aan de STAK; de STAK boekt dat door naar de certificaathouders, volgens de afspraken in de administratievoorwaarden. Je kunt verschillende percentages, certificaatklassen en voorwaarden hanteren. Zo wordt de STAK een bouwsteen in je totale structuur, waarmee je vermogen en zeggenschap heel precies kunt verdelen.

Waarom zou je als ondernemer een STAK willen?

Een STAK is vooral interessant als je vermogen wilt beschermen en gecontroleerd wilt overdragen, zonder meteen de regie over je bedrijf kwijt te raken. Dat speelt vaak bij familiebedrijven, beleggings-BV’s en holdings met substantieel vermogen.

Continuïteit en zeggenschap binnen de familie

Met een STAK kun je de continuïteit van je onderneming beter borgen. Je laat kinderen meeprofiteren van de waardeopbouw via certificaten, terwijl jij via het STAK-bestuur de beslissingsmacht houdt. Dat is ideaal als je kinderen nog studeren, nog geen ervaring hebben met ondernemen of als je eerst wilt zien wie er later écht in de zaak wil werken.

Heb je meerdere kinderen, dan kun je via certificaten iedereen laten meedelen in de waarde, terwijl je de daadwerkelijke zeggenschap concentreert bij degene die in de onderneming actief is, of bij een klein bestuur waarin jij een sleutelrol hebt. Zo voorkom je dat iemand die niet in de zaak zit, dezelfde stem krijgt als degene die er dagelijks mee bezig is.

Bescherming tegen scheiding, schuldeisers en gedoe

Doordat de aandelen bij de STAK liggen en niet rechtstreeks bij je kinderen, is het minder vanzelfsprekend dat een ex-partner of schuldeiser de onderneming kan beïnvloeden. Een kind met certificaten heeft geen direct stemrecht; de macht ligt bij het bestuur van de STAK. Dat geeft extra bescherming voor de BV.

Daarnaast dwingt een STAK je om governance echt te regelen. In de statuten en administratievoorwaarden leg je vast hoe bestuurders worden benoemd en ontslagen, hoe dividendbeleid wordt bepaald, hoe je met conflicten omgaat en hoe certificaten kunnen worden overgedragen. Voor jou als drukke ondernemer betekent dit: minder losse eindjes en minder terugkerende discussies.

Hoe werkt een STAK boven een kind-BV?

Een veelgebruikte toepassing is een STAK boven een kind-BV. Je creëert dan een BV die bedoeld is om vermogen voor je kind(eren) te laten groeien, terwijl jij via de STAK de regie houdt.

De basis: kind-BV en STAK oprichten

Stel dat je een kind-BV opricht en daarin vermogen onderbrengt, bijvoorbeeld een beleggingsportefeuille of een belang in je werkmaatschappij. De totale waarde van de BV is op dat moment €500.000. Parallel richt je een STAK op met als doel: het houden van de aandelen van de kind-BV en het uitgeven van certificaten.

Vervolgens draag je de aandelen van de kind-BV over aan de STAK. Vanaf dat moment is de STAK aandeelhouder van de kind-BV. Jij wordt bestuurder van de STAK, eventueel samen met je partner of een onafhankelijke derde. Daarmee ligt het stemrecht op de aandelen niet bij je kind, maar bij het STAK-bestuur.

Certificaten uitgeven aan je kind

De STAK certificeert de aandelen en geeft certificaten uit die samen de waarde van €500.000 vertegenwoordigen. Je hebt dan in grote lijnen twee routes. Of je geeft (een deel van) die certificaten direct aan je kind, of je houdt ze eerst zelf en gaat ze later gefaseerd schenken. In beide gevallen geldt: de certificaten geven recht op dividend en waardegroei, terwijl het stemrecht op de aandelen bij de STAK blijft.

Je kind bouwt zo vermogen op via de certificaten, maar jij houdt de knoppen van de onderneming in handen. Dat is precies de combinatie die veel DGA’s zoeken: wel delen in de waarde, nog niet delen in de macht.

Wat gebeurt er als je kind meerderjarig wordt?

De vraag wat er gebeurt bij meerderjarigheid is cruciaal. Je creëert vermogen voor je kind, maar wilt voorkomen dat op de achttiende verjaardag ineens alles “vrijvalt”.

Juridisch meerderjarig, maar niet automatisch de baas

In Nederland wordt je kind op zijn achttiende verjaardag meerderjarig. Dat betekent dat het kind voortaan zelf rechtshandelingen mag verrichten en niet langer onder ouderlijk gezag valt. Voor het vermogen in privé – bijvoorbeeld spaargeld op eigen naam – kan je kind vanaf dat moment zelfstandig beslissen.

Voor de STAK-structuur ligt dat anders. Meerderjarigheid verandert niets aan het feit dat de STAK juridisch eigenaar van de aandelen is en dat het bestuur het stemrecht uitoefent. Als in de statuten en administratievoorwaarden staat dat jij bestuurder blijft, dan blijf jij ook na de achttiende verjaardag degene die de zeggenschap uitoefent op aandeelhoudersniveau. Het kind is certificaathouder en heeft daarmee economische rechten, maar wordt niet automatisch bestuurder van de STAK en krijgt dus niet vanzelf de macht binnen de BV.

Alleen als je in de documenten hebt afgesproken dat een kind op meerderjarigheid een bestuurszetel krijgt of aanvullende rechten krijgt, treedt dat op dat moment in werking. Heb je dat niet geregeld, dan verandert er formeel weinig: het kind houdt certificaten en heeft economisch belang, jij stuurt via het bestuur.

Hoe je de overgang naar meer zeggenschap kunt organiseren

Meerderjarigheid is wél het moment waarop je kind zelf keuzes kan maken over zijn of haar certificaten, binnen de grenzen die jij in de administratievoorwaarden hebt vastgelegd. Denk aan het al dan niet willen verkopen, het vragen om inkoop van certificaten of het meedenken over dividendbeleid. Je kunt daarin beperkingen opnemen, bijvoorbeeld een blokkeringsregeling of een verbod om certificaten zonder toestemming van het bestuur aan derden over te dragen.

In de praktijk zie je vaak dat ouders de overgang naar meer zeggenschap gefaseerd vormgeven. Je kunt bijvoorbeeld afspreken dat het kind vanaf achttien jaar periodiek meer informatie en inzicht in de cijfers krijgt, bijvoorbeeld via rapportages, een jaarlijks gesprek over de BV en de STAK en misschien een adviesrol bij nieuwe investeringen. In een later stadium, bijvoorbeeld na afronden van een studie, na een aantal jaren werkervaring of bij toetreding tot de directie van de werkmaatschappij, kan het kind dan daadwerkelijk toetreden tot het STAK-bestuur.

Ook is het mogelijk om bij de notaris een bewind te regelen over geschonken certificaten, waardoor jij of een andere bewindvoerder het beheer over de certificaten houdt, ook nadat het kind achttien is. Dat is vooral interessant als het gaat om grote vermogens en je twijfelt of je kind op die leeftijd al voldoende financieel volwassen is. De kern is: de STAK geeft je de ruimte om meerderjarigheid niet automatisch gelijk te schakelen met volledige zeggenschap, maar om die overgang bewust in te richten.

Rekenvoorbeeld 2026: van €500.000 naar €1.000.000

Met cijfers wordt de impact van een STAK-structuur tastbaar. We gaan verder met het voorbeeld van de kind-BV met een startwaarde van €500.000.

Groei van de kind-BV en effect voor certificaathouders

Stel dat de kind-BV in vijf jaar groeit naar €1.000.000. Dat kan door rendement op beleggingen, winst uit activiteiten of waardestijging van vastgoed. De waardegroei bedraagt dan €500.000, een verdubbeling. Omdat alle aandelen zijn gecertificeerd, groeit de waarde van de certificaten mee. Aan het begin vertegenwoordigen de certificaten samen €500.000, na vijf jaar €1.000.000.

Als je kind alle certificaten bezit, is zijn of haar vermogen in die periode verdubbeld. Ben jij nog bestuurder van de STAK, dan bepaal jij nog steeds hoe er gestemd wordt in de aandeelhoudersvergadering en hoe het dividendbeleid eruitziet. Je kind profiteert financieel, maar wordt niet gedwongen om nu al alle ondernemersbeslissingen te nemen.

Gespreid schenken in de praktijk

Je kunt certificaten in één keer overdragen, maar je kunt ook elk jaar een deel schenken. Stel dat jij in 2026 nog alle certificaten houdt en dat je besluit ieder jaar 10 procent van de certificaten aan je kind te schenken. Bij een waarde van €500.000 betekent dat in 2026 een overdracht van €50.000. Een deel daarvan valt binnen de jaarlijkse schenkingsvrijstelling voor kinderen, het restant wordt belast in de schenkbelasting tegen de op dat moment geldende schijven.

Door op deze manier te spreiden, gebruik je de jaarlijkse vrijstelling vaker en blijft een groter deel van de schenkingen in de lagere tariefschijf. Naarmate de BV meer waard wordt, veranderen de bedragen en is het nodig om periodiek opnieuw te rekenen. Maar het belangrijkste inzicht blijft: je kunt het economisch belang rustig doorschuiven, terwijl de zeggenschap via het STAK-bestuur onder controle blijft.

Fiscale spelregels vanaf 2026 in gewone mensentaal

De STAK verandert niets aan de vennootschapsbelasting in de BV. De winst wordt gewoon in de BV belast. De fiscale impact speelt vooral bij jou als DGA en bij je kinderen als certificaathouders.

Box 2: inkomen uit een groter belang

Bij een groter belang in een vennootschap is doorgaans sprake van inkomen uit aanmerkelijk belang in box 2. Het gaat dan om bijvoorbeeld dividend of winst bij verkoop. Vanaf 2026 werkt box 2 met twee schijven: over het eerste deel van het inkomen betaal je een lager tarief, over het meerdere een hoger tarief. Dat maakt de timing van dividenduitkeringen en grotere transacties relevant. Koppel je die transacties aan schenkingen van certificaten, dan is het slim om dit in één totaalplan te bekijken.

Voor jou als ondernemer betekent dit dat je bij grote stappen – denk aan verkoop van een werkmaatschappij of een forse dividenduitkering uit de kind-BV – wilt weten hoe dat uitpakt in box 2, zowel voor jezelf als voor kinderen die al een belang hebben.

Box 3 en schenkbelasting: vermogensopbouw buiten de BV

Kleinere belangen en ander privévermogen komen in box 3 terecht. In 2026 geldt daar een heffing over een fictief rendement, met een apart deel voor spaargeld, beleggingen en schulden. Het tarief zelf ligt op 36 procent. Daarnaast heb je jaarlijks een heffingsvrij vermogen, waardoor het eerste deel van je vermogen onbelast blijft.

Schenk je certificaten aan je kinderen, dan krijg je met schenkbelasting te maken. Ieder jaar mag je een kind tot een bepaald bedrag belastingvrij schenken. Over het meerdere geldt een tarief in twee schijven: een lagere schijf voor de eerste tonnen en een hogere schijf daarboven. Door certificaten in stukjes over te dragen, benut je de vrijstelling meerdere malen en spreid je de belastingdruk.

Belangrijk is dat je dit niet los ziet van de rest van je planning. De combinatie van box 2, box 3, schenkbelasting en de toekomstige wijzigingen in de belasting van vermogen vraagt om een integrale aanpak, zeker als het om serieuze bedragen gaat.

Voordelen, nadelen en veelgemaakte fouten

Een STAK kan veel oplossen, maar brengt ook nieuwe verantwoordelijkheden mee. Het is goed om de balans helder te hebben.

De pluspunten in de praktijk

De grootste plus is de scheiding tussen macht en geld. Je kunt vermogen laten meegroeien bij de volgende generatie, terwijl jij via het STAK-bestuur de touwtjes in handen houdt. Dat geeft rust, zowel binnen de onderneming als in de familie. Daarnaast biedt de STAK bescherming: aandelen zijn afgeschermd van persoonlijke problemen van certificaathouders, zoals scheiding of schulden, omdat de zeggenschap bij de stichting blijft.

Een derde voordeel is flexibiliteit. Je kunt verschillende certificaatklassen maken, afspraken over winstverdeling vastleggen, instap- en uitstapmomenten organiseren en de rol van kinderen laten meegroeien van puur economisch belang via meedenken naar uiteindelijke zeggenschap. Meerderjarigheid is dan geen harde scheidslijn, maar een logisch moment in een traject dat je zelf uittekent.

Waar het vaak misgaat met STAK-structuren

De keerzijde zit vooral in complexiteit en slechte voorbereiding. Een STAK betekent extra administratie, een apart bestuur en juridische documenten die moeten worden bijgehouden. Ondernemers onderschatten soms de jaarlijkse beheerlast, zeker als er meerdere BV’s en vastgoedobjecten onder hangen.

Nog riskanter is een STAK met vage of onvolledige afspraken. Als in de statuten en administratievoorwaarden niet goed is uitgewerkt wie welke rol heeft, wat er gebeurt bij conflict, hoe je omgaat met meerderjarigheid van kinderen en welke rechten certificaathouders precies hebben, dan creëer je schijnzekerheid. Juist op moeilijke momenten – ruzie in de familie, onverwacht overlijden, scheiding – blijkt dan dat de structuur niet doet wat je ervan verwachtte.

STAK oprichten in 2026: praktisch stappenplan en advies

Zie een STAK niet als “even een stichting oprichten”, maar als een strategische keuze die impact heeft op je vermogen, je familie en de toekomst van je onderneming.

Eerst strategie, dan structuur

Begin met een eerlijk gesprek met jezelf: wat wil je eigenlijk bereiken? Gaat het je vooral om het opbouwen van vermogen voor je kinderen, om bedrijfsopvolging, om bescherming tegen risico’s, of om een combinatie daarvan? Hoe zie je je rol over tien jaar, en welke rol gun je je kinderen dan? Wil je dat meerderjarigheid een groot moment is, of juist een stap in een geleidelijk traject?

Als dat duidelijk is, kun je beoordelen of een STAK boven een kind-BV de juiste bouwsteen is. Soms is een eenvoudiger oplossing beter, bijvoorbeeld alleen werken met een holding of met stemrechtloze aandelen. In andere gevallen is een STAK juist de ontbrekende schakel.

Hoe SFAA je kan helpen bij keuze en inrichting

Staat de richting vast, dan heb je drie partijen nodig: een notaris voor de juridische vormgeving, een fiscalist voor de fiscale strategie en een finance-partner voor de vertaalslag naar je cijfers. De notaris werkt de STAK-statuten en administratievoorwaarden uit, inclusief afspraken over meerderjarigheid. De fiscalist rekent scenario’s door in box 2, box 3 en de schenk- en erfbelasting, met de spelregels van 2026 en de verwachte wijzigingen daarna.

SFAA kan vervolgens zorgen dat al die afspraken landen in jouw dagelijkse praktijk. We maken inzichtelijk waar de waarde zit, hoe de geldstromen lopen, wat gespreide schenkingen in euro’s betekenen en hoe je rapportages en dashboards inricht voor jou én – waar je dat wilt – voor je kinderen. Zo wordt de STAK geen zwarte doos boven je onderneming, maar een hulpmiddel dat je begrijpt en kunt bijsturen.

Wil je weten of een STAK boven een (kind-)BV, inclusief goede afspraken rond meerderjarigheid, past bij jouw situatie, dan is een gezamenlijke sessie met SFAA, je notaris en je fiscalist een logische volgende stap. Daarin leg je de basis voor een structuur die juridisch klopt, fiscaal doordacht is en in de praktijk gewoon werkt.